Wie goed kijkt naar de container, ziet méér dan alleen afval…

Wat is hier aan de hand?
Wie kent het niet: (ondergrondse) afvalcontainers waar van alles op of naast is gezet… Gebruikte (pizza)dozen, losse zakken, een leeg blikje … en hier zelfs een halfvol parfumflesje. De container zelf lijkt soms nauwelijks gebruikt. Dat parfumflesje is wel intrigerend. Is het daar neergezet om de geur van het afval een beetje te verbloemen? Of is het gewoon gemakzucht – iemand vindt het geurtje wat tegenvallen en doet geen moeite om het gewoon netjes weg te gooien?

Wat voor effect heeft dit?
Het effect is een fascinerende mix van chaos en gewenning. Wat begint als één bijgezet item, groeit al snel uit tot een mini-stortplaats. Anderen zien het en denken: “Ach, er staat al wat, dus mijn bijdrage kan er ook wel bij.” Het parfumflesje speelt hierin een bijzondere rol – het voegt een bijna ironische verfijning toe aan de rommel. Maar ondertussen trekt het afval ongedierte aan en ziet de straat er onverzorgd uit. Daarbovenop verschuift de norm van “netjes opruimen” naar “ergens dumpen is ook opruimen”.

Wat kun jij ermee?
Voor afvalbeheerders en beleidsmakers ligt hier een duidelijk aanknopingspunt. Bijplaatsingen zijn zelden alléén een kwestie van onwil. Ze wijzen vaak op volle containers, onduidelijke communicatie of onvoldoende handhaving. Monitoring kan helpen. Analyseer waar, wanneer en waarom bijplaatsingen ontstaan en stuur gericht bij. Bijvoorbeeld met een frequentere lediging (zo nodig ook in het weekend), betere signalering of gedragsgerichte interventies. Bij dat laatste telt: maak het gewenste gedrag makkelijker dan het ongewenste. Want zolang “ernaast zetten” de eenvoudigste optie blijft, zal zelfs een verdwaald parfumflesje het probleem niet verhullen.